ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΕΛΕΓΚΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ και ΑΡΧΩΝ (ΕΝ ΣΥΝΤΟΜΙΑ)

Στην αρχαία Αθήνα οι εννέα ( 9 ) Άρχοντες ( εκ του Άρχω με ρίζα arh = δύναμαι, βλ. Λεξ. H.Liddell & R.Scott, τομ. Α' σελ.401 επ.εκδ. Ι.Σιδέρη ) και στην Σπάρτη οι Έφοροι, ασκούσαν ελεγκτικά και εποπτικά καθήκοντα, με λογοδοσία, στα πλαίσια της εφαρμογής, υλοποίησης και διασφάλισης της διαφάνειας, αποτελεσματικότητας, συνοχής και εναρμόνισης των διαδικασιών ανάθεσης και εκτέλεσης των δημοσίων συμβάσεων και έργων ως προς το δίκαιο της Πόλης. O θεμελιωτής της Αθηναϊκής Δημοκρατίας Κλεισθένης, υπήρξε ένας εκ των 9 Αρχόντων.

  • Για τις Δημόσιες Συμβάσεις και τα Δημόσια έργα στην αρχαιότητα βλ. εδώ.

Οι Ανεξάρτητες Αρχές , όπως τις αντιλαμβάνεται ο σύγχρονος κόσμος, φαίνεται να ξεκίνησαν προς τα τέλη του 19ου αι. στις Η.Π.Α ( 1887 ) με την Interstate Commerce Commission (διασφάλιση του διαπολιτειακού εμπορίου και καταπολέμηση μονοπωλίου) , ενώ τη δεκαετία του 1930 με το New Deal του Φ. Ρούσβελτ ιδρύθηκε η Federal Power Commission για την ενέργεια. Η Γαλλία αμέσως μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο, ίδρυσε τις Αutorités Αdministratives Ιndépendantes και στη συνέχεια αρκετές άλλες Ανεξάρτητες Αρχές. Στη Μ. Βρετανία ιδρύθηκαν Αρχές όπως η OFTEL/OFCOM ΤΟ για τις τηλεπικοινωνίες, η Securities and Investment Board για την κεφαλαιαγορά, η Independent Television Commission κ.ά.

Στη σύγχρονη Ελλάδα οι Ανεξάρτητες Αρχές ξεκίνησαν να υφίστανται από το 1977 με την ίδρυση της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Αργότερα με το N.1866/89 ιδρύθηκε το ΕΣΡ , ενώ το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τις Ανεξάρτητες Αρχές εμπλουτίστηκε και διασαφηνίστηκε με την Συνταγματική και Νομοθετική κατοχύρωσή τους.

Η καθιέρωση των Ανεξάρτητων Αρχών κρίθηκε απαραίτητη για την διαχείριση κρίσιμων πολιτικών ζητημάτων με διαφάνεια και αμεροληψία, χωρίς την ανάμειξη των κρατικών οργάνων και της εκάστοτε Κυβέρνησης , στα πλαίσια της αμεροληψίας και της προστασίας του Δημοσίου Συμφέροντος εφαρμοζόμενης της Αρχής της Αναλογικότητας.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ) ιδρύθηκε με τον Ν.4013/2011 και διέπεται από το νόμο αυτό και τα ΠΔ 122/2012, 123/2012 και το ΠΔ 43/2013. Η Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ έχει σκοπό την ανάπτυξη και προαγωγή της εθνικής στρατηγικής, πολιτικής και δράσης στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, τη διασφάλιση της διαφάνειας, αποτελεσματικότητας, συνοχής και εναρμόνισης των διαδικασιών ανάθεσης και εκτέλεσης των δημοσίων συμβάσεων προς το εθνικό και Ενωσιακό δίκαιο, τη διαρκή βελτίωση του νομικού πλαισίου των δημοσίων συμβάσεων, καθώς και τον έλεγχο της τήρησής του από τα δημόσια όργανα και τις αναθέτουσες αρχές.